ΟΙ ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΙ ΤΩΝ ΑΙΘΕΡΩΝ

• Η ΠΡΩΤΗ ΠΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΕΡΟΠΛΟΪΑΣ
• ΔΑΙΔΑΛΟΣ: Ο ΠΡΩΤΟΣ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΟΣ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΙΚΗΣ
• ΙΚΑΡΟΣ: Ο ΠΡΩΤΟΣ ΜΑΘΗΤΕΥΟΜΕΝΟΣ ΙΠΤΑΜΕΝΟΣ

  Γράφει: ΜΑΡΙΣΙΑ ΣΠΙΝΟΥ

Φοιτήτρια Παντείου Πανεπιστημίου

«Φτάσαμε ψηλά – ποιος το αμφισβητεί – αλλά στεκόμαστε εδώ,

γιατί πατάμε πάνω στις πλάτες αμέτρητων γενεών προγόνων,

και πάνω απ’ όλα στις πλάτες των Ελλήνων διανοητών και τεχνιτών»,

HERMANN DIELS

 Δαίδαλος, ένα μυθικό πρόσωπο που αγγίζει την ιστορία ή ένα ιστορικό πρόσωπο που αγγίζει τον μύθο, ήταν μια προικισμένη προσωπικότητα της Μηχανικής επιστήμης, και πέρασε στην ιστορική αθανασία για τις περίφημες κατασκευές του.

Ο

Η αχλή της παράδοσης τον φέρει φυλακισμένο μαζί με τον γιο του Ίκαρο, γύρω στα 1400 π.Χ., στο παλάτι του Μίνωα, βασιλέα της Κρήτης. Με το σώμα δέσμιο, αλλά ελεύθερο το πνεύμα, πραγματώνει τα σχέδιά του για απόδραση. Ο φυσικότερος δρόμος για την ελευθερία είναι οι ουρανοί, αφού ο Μίνωας είχε τοποθετήσει φρουρές στα λιμάνια της Κρήτης.

Το φιλέρευνο πνεύμα του σε συνδυασμό με την γνώση του, η τολμηρή και ριψοκίνδυνη φύση του, και συγχρόνως η δίψα για την ελευθερία, φτέρωσαν την φαντασία του και κέντρισαν την δημιουργική του σκέψη που τον οδήγησε στο μεγάλο μηχανικό επίτευγμα, στην δημιουργία της πρώτης πετομηχανής, που δεν ήταν τίποτε περισσότερο από δύο φτερούγες με προσαρμογή στην πλάτη, ιμάντες για πρόσδεση στο σώμα και λαβές υποδοχής για τα χέρια.

Ο Ηλίας Καρταμαλάκης στο περισπούδαστο έργο του «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΦΤΕΡΑ» αναλύει τον τρόπο σκέψεως του Δαίδαλου για την κατασκευή αυτής της πετομηχανής, που αξίζει μα τον παρακολουθήσουμε:

«Αν κάνω ότι κάνει ο αετός – σκέφθηκε ο Δαίδαλος – αν ανέβω στις βουνοκορφές αφήνοντας τα ανοιχτά φτερά μου να γλιστρήσουν στο κενό και τελικά ζυγιστώ στον αέρα, όπως ο γύπας, ο αετός, το γεράκι δεν θα μπορέσω να πετάξω; Πρέπει να εκμεταλλευτώ τη διαφορά ύψους από τη θάλασσα και έπειτα σαν τον γλάρο, τα ανοδικά ρεύματα θα με βοηθήσουν να κερδίσω μεγαλύτερο ύψος και με ούριους ανέμους και κατάλληλους χειρισμούς να τραπώ προς βοριά και την ελευθερία».

Ειρήσθω εν παρόδω ότι ο Γερμανός μηχανικός Όττο Λίλιενταλ (1848-1890), ο θεωρούμενος πατέρας της  ανεμοπτερίας, έχοντας ως πρότυπο τον τρόπο που πετούν τα πουλιά επινόησε ένα τύπο ανεμόπτερου με κυρτά πτερύγια όπως των πουλιών με το οποίο πραγματοποίησε πολλές πτήσεις, τις δε παρατηρήσεις του εξέθεσε στο βιβλίο του «Η πτήση των πτηνών ως βάση της αεροπλοΐας», το οποίο αναγνωρίσθηκε ως βασικό έργο στην αεροναυτική.

ο Οττο Λίλιενταλ με την πτητική μηχανή του

Το επόμενο βήμα του Δαίδαλου ήταν να εκπαιδεύσει τον γιο του Ίκαρο και ακολούθως να πάρουν τον δρόμο της μεγάλης φυγής που οδηγούσε στην ελευθερία, που δεν ήταν όμως τυχερό να έχει αίσιο τέλος. Από κάποια αιτία ο πρώτος μαθητευόμενος ιπτάμενος στην ιστορία, έχασε τον έλεγχό του και βάπτισε με το όνομά του το πέλαγος που τον σκέπασε με τα νερά του. Ο Δαίδαλος κατάφερε να σωθεί γράφοντας την ομορφότερη και ίσως την πλέον ρομαντική σελίδα στην ιστορία της παγκόσμιας αεροπλοΐας.

Και όμως, ένας εσμός εθνομηδενιστικών θέσεων, φορείς του κατεστημένου οχυρωμένοι πίσω από το αλάθητο των δήθεν ειδικών, που αναμφίβολα αγγίζουν τα όρια της παρανοϊκής ψύχωσης, ισχυρίζονται ότι το μεγάλο επίτευγμα του Δαίδαλου υπάγεται στα όρια της φαντασίας και του μύθου, αγνοώντας ότι ο μύθος αποτελεί μια σύνθεση ιστορικών γεγονότων και ανθρώπινων υποκειμενικών βιωμάτων.    

Και γιατί να μην είναι μια ιστορική πραγματικότητα η πτήση του Δαίδαλου;.

§         Γιατί ο Λεονάρδο Ντα Βίντσι σχεδίασε πάνω στα χνάρια του Δαίδαλου, την πετομηχανή του; 

§         Μήπως ο Όττο Λίλιενταλ  δεν πέτυχε να κάνει 2.000 πλαναρίσματα με μια πετομηχανή τόσο απλή που θα μπορούσε να είχε κατασκευαστεί από τον Δαίδαλο;

§         Πως ο Αμερικανός Μπραϊαν Άλλεν κατόρθωσε και πέρασε τη Μάγχη με το ανεμόπτερό του «ΑΛΜΠΑΤΡΟΣ» στις 12-9-1979;

§         Πως κατόρθωσαν σύγχρονες πετομηχανές (ανεμόπτερα) κι έφτασαν σε ύψη ρεκόρ, πάνω από 14.000 πόδια και ταυτόχρονα να διανύσουν αποστάσεις πολύ μεγαλύτερες από αυτή του Δαίδαλου;

Όπου όμως και αν έχει τις ρίζες του το περιστατικό αυτό της περιγραφής της πρώτης πτήσης στην παγκόσμια ιστορία της αεροπλοΐας ο «μύθος» του Ίκαρου θα εξακολουθεί να συγκινεί γενεές και γενεές και να εμπνέει μεγάλους δημιουργούς και καλλιτέχνες όπως τον Λεονάρδο Ντα Βίντσι, με τα σχέδιά του για πετομηχανές, τον Βαν Νταϋκ με τον πίνακά του «Το SOLO του Ικάρου» τον Ρώσο χορευτή Βασίλιεφ με την χορευτική του δημιουργία «Ίκαρος» που παρουσιάστηκε και στο Ηρώδειο.       

Πηγή: Ηλίας Καρταμαλάκης «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΦΤΕΡΑ» (Αυτοέκδοση)